تالارگفتمان پایگاه اینترنتی امدادگران ایران

مطالب برگرفته از تحقیقی در سال 1385
-------------------------------------------------
بيمارى هاى روانى در بم تا شش برابر قبل از حادثه زلزله افزايش يافته است. نتايج تحقيقات گروه كارشناسان موسسه تحقيقات بازتوانى و بهبود زندگى زنان كه در اسفند ماه در بم انجام شده است خبر از رشد بيمارى هاى روانى و اعتياد در بم دارد. اكبر روان زاده در خصوص تحقيقات انجام شده اين موسسه در ميان مردم با اشاره به روند افزايش معضلات در بم اعلام كرد: براساس بررسى هاى انجام شده در بم تكان دهنده ترين آمار در خصوص وضعيت روحى و روانى افراد بعد از حادثه به دست آمد كه براساس آن بيمارى هاى روانى تا شش برابر پيش از حادثه افزايش يافته است.» وى در ادامه گزارش خود همچنين توضيح داد: بيمارى و معلوليت جسمى بعد از حادثه بم نسبت به پيش از حادثه دو برابر شده است. آمار اعتياد نيز در اين منطقه نسبت به ساير نقاط كشور هشدار دهنده است. اين روانپزشك در تشريح مسائل به وجود آمده بعد از زلزله بم اعلام كرد: «تمام آمار و بررسى ها نشان دهنده اين است كه بافت اجتماعى شهر بم تغيير مى كند.»

وى در ادامه گزارش خود به نبود امكانات آموزشى و تفريحى اشاره كرد و با تاكيد بر آمار به دست آمده، رشد بيكارى در بم را يك تهديد دانست. گروه تحقيقاتى اين موسسه به شيوه خوشه اى _ تصادفى از ميان افرادى كه در چادر ها زندگى مى كنند ۳۶۳ چادر را تصادفى انتخاب كرده اند كه جمعيت ۷۰ هزار نفرى را شامل شده اند. كه در اغلب آنها سرپرست خانواده ها زنان بوده اند. در اين تحقيق وضعيت فعاليت كارشناسان، NGO ها، نهاد هاى دولتى و غيردولتى مورد بررسى قرار گرفت كه براى تخصصى شدن تحقيق به ۱۰ نفر از زنان بازمانده در بم كه از تحصيلات ديپلم به بالا برخوردار بوده اند آموزش هاى لازم جهت انجام تحقيق داده شده است. دليل انتخاب اين گروه نيز بومى بودن و آشنايى آنها با زبان و محيط بم بوده است. در اين تحقيق كه با هدف به تصوير كشيدن شرايط زندگى انجام گرفت، ۹/۵۵ درصد از پاسخگويان را زنان و ۱/۴۴ درصد را مردان تشكيل داده اند. بيش از نيمى از افراد از وضع چادر، اندازه و نامناسب بودن آن ناراضى بودند.

اين افراد در پاسخگويى به نياز هاى اساسى و اوليه به نبود اوليه ترين ملزومات اشاره كرده اند كه براساس آمار به دست آمده ۵/۴۰ درصد افراد به آب سالم دسترسى ندارند. ۴/۵۵ درصد نيز از وضع غذا ناراضى بودند. بيش از يك سوم جمعيت نيز در خصوص دسترسى به سرويس بهداشتى ابراز نارضايتى كرده اند. ۹/۲۸ درصد نيز دسترسى به آب و صابون براى نظافت و شست وشو را نامطلوب اعلام كرده اند و يك سوم افراد نيز مكان مناسب خواب و وسايل مناسب براى خوابيدن را بسيار نامطلوب دانسته اند. دو سوم افراد همچنين از وضعيت پوشاك ناراضى هستند. ۹/۳۶ درصد نيز در خصوص وسايل پخت وپز ناراضى بودند. اما در تحقيق انجام شده سه چهارم افراد يعنى ۸/۷۵ درصد از وضعيت هواى داخلى چادر به لحاظ گرما و غبار هوا ناراضى بودند.

نتايج پژوهش كوتاهى در بم توسط اين NGOها كه متشكل از پزشكان با تخصص هاى مختلف است در سومين ماه پس از حادثه در بقاياى اين شهر انجام شد. اين گروه با هدف بررسى وضعيت زندگى مردم بم از زبان خودشان به جهت ارزيابى خدماتى كه دريافت كرده اند انجام شد و نتيجه تحقيق ميزان رضايت بخشى و نواقص خدمات دريافت شده مردم آسيب ديده بم را مشخص كرد. اكبر روان زاده در جلسه اى كه به منظور اعلام نتايج اين بررسى ها در موسسه تحقيقات بازتوانى و بهبود زندگى زنان تشكيل شد به وضعيت محيطى خاص بم بعد از زلزله اشاره كرد و گفت: «بررسى وضعيت زندگى از ابعاد مختلف هم به لحاظ وضعيت محيطى، شرايط زيستى و ابزار و امكاناتى كه مرد بم در اختيار دارند، شرايط بهداشتى، روحى و روانى افراد حاكى از توصيه و انتظاراتى است كه افراد در آنجا دارند.» تحقيق انجام گرفته در بم با شكل دادن به پرسش و پاسخ مردم ساكن در اين منطقه صورت گرفته است كه در دو مرحله پرسش نامه ها و گردآورى اطلاعات از طريق خود مردم به اثربخشى رسيده است. اين روانپزشك در توضيح عملكرد گروه محقق همچنين توضيح مى دهد: «مشاركت افراد براى ارزيابى ها ملاك عمل گروه بود تا ملاك هايى كه كارشناسان از بيرون به آن نگاه مى كنند. رويكرد اين برنامه توجه به نقطه نظرات خود مردم بم بود.

از زلزله بوئين زهرا در سال ۱۳۴۱ به اين طرف، ايران دو زلزله بزرگ را تجربه كرده است و ۹ زلزله كوچك نيز رخ داده است. هر كدام از اين حوادث، تلفات قابل توجهى بر جاى گذاشته اند و ضايعات روانى و اجتماعى آن ساير وجوهات اجتماعى، اقتصادى و فرهنگى را نيز تحت تاثير قرار داده است. در بعضى از كشور ها بسيارى از اين بلاياى طبيعى قابل پيش بينى هستند و با تمهيداتى مى توان پيامد هاى حاصل از آن را كاهش داد ولى با كمال تاسف دانش اين موضوع در كشور ما چندان مدنظر قرار نگرفته است.»

روان زاده با تاكيد بر حساس بودن دقايق اوليه بعداز وقوع بلاياى طبيعى افزود: «هماهنگى هايى كه بايد بعد از وقوع حوادث انجام شود در بم بسيار ضعيف بود. برخى مشاهدات انستيتوى روانپزشكى تهران كه ۴۸ ساعت بعد از حادثه در كنار آسيب ديدگان حاضر شدند حاكى از اين بود كه مشكلات جامعه بم براى كادر بيمارستانى قابل درك نبود، چه بسا آنها به جز درد هاى حاصل از شكستگى و جراحت مشكل اعتياد داشتند. حتى حادثه ديدگان به كنار هم قرار گرفتن اعضاى خانواده ها اصرار داشتند، ناهماهنگى هايى كه در بى توجهى به گفته هاى مصدومان صورت گرفت نشان از شتابزدگى ايجاد شده در كار ها داشت. توجه كادر پزشكى به مسائل جسمى معطوف بود در حالى كه توجه به مشكلات روانى بسيار ضرورى مى نمود كه بايد مرحله اول مورد توجه قرار مى گرفت.

اين روانپزشك همچنين با اشاره به هجوم افراد تسلى دهنده در مراكز درمانى و بيمارستان ها متذكر شد كه روش آرام بخشى براى بازماندگان شيوه آرام سازى نبود. مردم بم نيازمند تعامل انسانى، آرامش دادن و صحبت كردن بودند. اين روانپزشك در ادامه با توضيح مراحل مختلف بروز مسائل روانى در خصوص حادثه ديدگان به آمار به دست آمده در اين مورد اشاره كرد و اولويت حادثه ديدگان را مختص خانواده هايى دانست كه پيش از اين دچار حادثه شده اند.

اطلاعاتی در مورد NGO های خارجی در كمك به بم
-------------------------------------------------------------

رئيس بهزيستي استان كرمان: ان جی او هاي خارجي بيش از دو برابر دولت به مددجويان بم كمك كردند

ان جی او هاي خارجي بيش از دو برابر دولت به مددجويان بم كمك كردند
خبرگزاري فارس: رئيس بهزيستي استان كرمان گفت: انجمن ها و سازمانهاي غير دولتي خارجي طي دو سال گذشته بيش از دو برابر دولت به زلزله زدگان بم و مددجويان تحت پوشش بهزيستي كمك كردند.

محمد ستايش در گفت و گو با خبرنگار اجتماعي فارس افزود: دولت از پارسال تاكنون فقط 4/4 ميليارد تومان به بهزيستي بم كمك كرده است در حالي كه پيشنهاد ما براي سال 83 در حدود 14 ميليارد تومان بود كه با 8 ميليارد تومان آن موافقت و فقط 4/4 ميليارد تومان آن هم در زماني نامناسب در استفند ماه سال گذشته و فروردين امسال پرداخت شد، امسال هم تقاضاي 9 ميليارد تومان اعتبار براي بهزيستي بم داشتيم كه تاكنون ريالي وصول نشده است.
وي ادامه داد: براي پرداخت مستمري به مددجويان بمي مسئله را به صورت استئثنايي ديديم و قرار شد به طور ميانگين بين 30 تا 40 هزار تومان به هر خانواده تحت پوشش يا كودك بي سرپرست پرداخت شود كه تا پايان سال گذشته پرداخت شد ولي امسال نتوانسته ايم هيچ كمكي به اين افراد بكنيم.
رئيس بهزيستي استان كرمان اضافه كرد: در زمان حاضر 1500 خانوار زن سرپرست، 1600 فرزند بدون والدين و 1700 معلول ناتوان كه 245 نفر آنها قطع نخاعي هستند به غير از افراد پشت نوبت بايد از بهزيستي مستمري دريافت كنند كه متاسفانه توان كمك مالي به آنان را نداريم تازه اين آمار در حالي اعلام مي شود كه افرادي كه به هر نحوي مي توانستند از جاهاي ديگر كمك بگيرند جدا شده‌اند.
وي گفت: بيشتر كمكهايي كه به زلزله زدگان و مددجويان بم در دو سال گذشته و به خصوص در سال 83 انجام شده است از سوي NGO هاي خارجي به خصوص يونيسف و انجمن HI فرانسه بوده است، بونيسف طي سال گذشته 58 مهد كودك را در شهر بم راه اندازي كرد، 14 دفتر بازپيوند و حمايت حقوقي و مشاوره رواني و اجتماعي از كودكان و نوجوانان را در بم تاسيس كرد، علاوه بر آن 10 ز خانه فرهنگي- تربيتي براي كودكان 7 تا 18 سال بمي در اين شهر راه اندازي كرد كه 5تاي آنها اكنون تحت مديريت بهزيستي و 5 تاي ديگر در اختيار كانون پرورش كودكان و نوجوانان است.
وي ادامه داد: كمكهاي مالي يونيسف تا پايان سال ميلادي 2005 به پايان مي رسد و تا چند روز آينده از اين شهر مي روند و كمكهاي آنها در حد آموزش به كودكان و نوجوان محدود مي شود.
ستايش گفت: در مجموع حدود 30 ان جی او خارجي در شهر بم فعاليت داشتند كه علاوه بر يونيسف مي توان از موسسه HI فرانسه كه يك مركز فيزيوتراپي مجهز براي معلولان افتتاح كرد، موسسه آمريكايي الاصل ERFO كه با اعتباري بالغ بر يك ميليارد و 100 ميليون تومان براي 700 كودك زير 18 سال بمي دفترچه سپرده افتتاح كرد، موسسه مرسي كرت چند مليتي كه يك چاپخانه به ارزش 300 ميليون تومان در بم راه اندازي كرد، نام برد علاوه بر آن انجمن SVA ژاپن، CTZ آلمان، موسسه النجاري مالزي؛ انجمن امداد اسلامي پاكستان، انجمن ياوري فرانسه، انجمن فرانسوي الاصل كودكان بم كه اعضاي آن ايراني هستند، انجمن مهندسان ايراني مقيم هامبورگ، انجمن سوئدي NEED ART، انجمن ACT هلند در اين زمنيه خدمات بزرگي را به آسيب ديدگان بمي ارائه كردند همچنين بانك توسعه اسلامي نيز در اين زمينه همكاري خوبي داشت.
وي افزود: انجمنها و سازمانهاي غير دولتي ايراني زيادي نيز در اين زمينه فعال بودند كه در اين زمينه مي توان به انجمن همياران سبز تهران، ستاد احياي ارزشها، موسسه خيريه بم، انجمن دوستداران كودك و به خصوص انجمن مادر و كودك كمكهاي بسياري كردند.
رئيس بهزيستي استان كرمان اضافه كرد: كمكهاي ان جی او هاي خارجي و به خصوص يونيسف در شهرستان بم را مي توان بزرگترين مداخلات سازمان ملل و سازمانهاي غير دولتي جهان تاكنون دانست.